Herbatka z... Kujaw

Niewielu naszych rodaków zdaje sobie sprawę z tego, że Polska to potęga w produkcji herbaty. Jesteśmy drugim Cejlonem. Aby sprecyzować - chodzi o herbaty ziołowe i owocowe, które zdobywają coraz większy udział w rynku herbat. Herbatki ziołowe to już nie tylko lecznicze wspomaganie trawienia, ale czysta przyjemność smaku. Oprócz bardzo dobrze znanych ziół herbatkowych jak melisa, mięta, szałwia, rumianek i koper pojawiają się specjalne ziołowe dodatki. Jednym z nich są kwiaty malwy. Te z Afryki to Malwa sudańska (hibiscus), a te z Kujaw to ślaz dziki (Malva silvestris).

Kilka lat temu malwa z powodzeniem została wprowadzona do uprawy polowej. Przychód z 1 hektara "wynosi" 70-100 tysięcy złotych. Wyniósłby ponieważ jest niemożliwy do uzyskania. Plantacje zakłada się na maksymalnym areale 3-5 arów na 3-4 osoby zbierające. I tak nasza malwa stała się jednym z najdroższych i najbardziej cenionych dodatków do herbatek ziołowych, a oprócz tego ważnym surowcem do produkcji leków osłaniających dla układu oddechowego.

W zasadzie powinniśmy używać nazwy kwiat ślazu dzikiego, ale częściej mówimy o malwie od łacińskiej nazwy oraz ze względu na pokrewieństwo i podobieństwo do naszych malw ogródkowych. W starożytności była to cenna roślina zielarska i warzywna. Antyczni lekarze wykorzystywali śluz tej rośliny jako wewnętrzną ochronę organizmu przed toksynami, wtedy zwanymi truciznami. Malwa należy do rodziny ślazowatych i rozpowszechniona jest na całym świecie. Jest rośliną jednoroczną. Osiąga ponad 2 metry wysokości. Można spotkać ją rosnącą dziko na przydrożach, rumowiskach. Roślina o bardzo ozdobnym wyglądzie, prostej twardej łodydze wzniesionej w górę, nerkowatych liściach i pięknych niebiesko-fioletowych kwiatach, które są naszym surowcem zielarskim. Obficie kwitnie od końca czerwca do późnego października. Surowcem zielarskim są całe kwiaty, czyste i suche wraz z koszyczkiem kwiatowym, a łodyżka pod kwiatem maksymalnie do 1 cm w 5% kwiatów, wilgotność maksymalna 10%. Kwiaty muszą mieć typowy fioletowy kolor, towar nie może zawierać brązowych, źle ususzonych kwiatów. W praktyce nie ma problemów z tym surowcem, kwiaty zrywają się już bez łodyżki, a suszenie ze względu na delikatność kwiata jest łatwe.

Kilka lat temu malwa z powodzeniem została wprowadzona do uprawy polowej. To genialna roślina, która wydaje w sezonie kilka tysięcy kwiatów, a im częściej zrywamy z niej kwiaty tym więcej ona ich wypuszcza.

Uprawa jest bardzo prosta i powodzenie jest w zasadzie 100%. Najważniejszym etapem produkcji jest sam zbiór kwiatów. Uprawę tej rośliny polecałabym ludziom, którzy posiadają niewiele gruntów ornych (wystarczy przydomowy ogródek), a zależy im na osiągnięciu dodatkowych dochodów. Plon kwiatów zależy od ilości zbierających osób - z plantacji 3-4 arowej można uzyskać 100 do 200 kg suchych kwiatów. Cena skupu kwiatów to około 25 zł/kg, stąd przychód to nawet do 5000 zł.

Kto powinien uprawiać malwę?
Osoby, które w lipcu i sierpniu dysponują dużą ilością wolnego czasu, młodzież, emeryci, bezrobotni, osoby cierpliwe. Kwiaty należy zbierać 4-8 godzin dziennie i codziennie (zwykle z przerwą gdy pada deszcz, ale już 2-3 godziny po deszczu znów można zbierać kwiaty). Nie opłaca się wynajmować ludzi do zbierania kwiatów, to raczej praca dla tych, którzy chcą znaleźć zatrudnienie u siebie i sami chcą decydować ile i kiedy pracują.

Gdzie założyć plantację?
Jak najbliżej domu - możliwość przerwy w pracy w każdej chwili, podłączenie radia także uprzyjemnia monotonne zbieranie kwiatów. Stanowisko powinno być zlokalizowane w miejscu nasłonecznionym, osłoniętym od wiatrów, na każdym rodzaju gleby występującej w naszym regionie. Unikać miejsc blisko uli z pszczołami, malwa będzie je wabić i w trakcie zbierania pszczoły będą żądlić nasze ręce.

Kilka praktycznych uwag
jak założyć plantację i zorganizować sobie przyszłe miejsce pracy.

Kwiaty należy zbierać krótko po zakwitnięciu, ponieważ nie zebrane w ciągu doby opadają, zawiązują nasiona, a wtedy roślina przestaje kwitnąć i skupia się na pozyskaniu nasion. Dlatego też warto, aby plantacja była mała lub już w trakcie zbioru wyłączyć część plantacji, z którą nie damy sobie rady. Z 5 kg zerwanych kwiatów uzyskuje się około 1 kg suchego surowca zielarskiego. Koszty uprawy są minimalne, całe nakłady to nasz czas pracy. Aby nie stracić czasu, warto zorientować się przed założeniem plantacji, gdzie sprzedamy nasze kwiaty.

Zastosowanie
Na użytek zewnętrzny stosowana jest do okładów po oparzeniach oraz w stanach zapalnych jamy ustnej. Można stosować w postaci naparów i odwarów do kąpieli ślazowych. Wewnętrznie służy jako środek powlekający i osłaniający.
Alina Lewandowska