Sprawna oczyszczalnia

Na obszarach wiejskich powstaje coraz więcej oczyszczalni przydomowych, gdyż ze względów ekonomicznych często nie buduje się zbiorczej sieci kanalizacyjnej i gminnej oczyszczalni ścieków. Warto zatem wiedzieć, jak prawidłowo obsługiwać takie obiekty.

Przydomowe oczyszczalnie ścieków nie są instalacjami całkowicie bezobsługowymi, chociaż zakres obsługi tego typu urządzeń jest niewielki. Oczywiście, eksploatacja oczyszczalni zależy od zastosowanych rozwiązań technologicznych; z reguły zakres obsługi podany jest w dokumentacji technicznej.

Poniżej pokrótce opisuję podstawowe czynności eksploatacyjne dla poszczególnych elementów oczyszczalni przydomowej.

Osadnik gnilny
Podstawową czynnością związaną z obsługą osadnika gnilnego jest okresowe opróżnianie osadów zalegających w zbiorniku. Częstotliwość usuwania osadu zależy od: pojemności osadnika, liczby użytkowników, intensywności użytkowania, rodzaju ścieków, stosowania biopreparatów wspomagających fermentację.

W przypadku przewagi ścieków płynnych (z prania, kąpieli, zmywarki naczyń) czas między kolejnymi opróżnieniami zbiornika jest dłuższy niż w przypadku ścieków zawierających więcej części stałych. Okres ten może wydłużyć również stosowanie biopreparatów wspomagających fermentację osadów zalegających na dnie zbiornika, jednak należy pamiętać, że preparaty takie są zazwyczaj wrażliwe na nagłe zmiany składu ścieków (np. szybki dopływ dużej ilości środków dezynfekujących).

Ogólnie można założyć, że wybieranie osadu jest konieczne, gdy jego wysokość osiągnie 1/3 do 1/2 głębokości osadnika. Poziom osadu można sprawdzić za pomocą tyczki owiniętej do połowy gazą. Po odgarnięciu kożucha należy zanurzyć tyczkę w osadniku i kilkakrotnie okręcić ją wokół osi. Po wyjęciu tyczki na gazie widać będzie zaznaczony ślad osadu. Poziom osadu zaleca się sprawdzać co pół roku.

Usuwanie osadu należy przeprowadzać tylko za pomocą wozu asenizacyjnego. Przed wypompowaniem osad trzeba wzruszyć, aby go uwodnić i ułatwić jego wydobycie. Podczas usuwania osadu należy zapewnić dobre odpowietrzanie zbiornika, aby uniknąć niebezpieczeństwa wklęśnięcia jego ścian. Część osadu (około 20 litrów) należy pozostawić w osadniku dla zachowania procesu fermentacji.

Po oczyszczeniu zbiornika trzeba uzupełnić poziom wody i kontynuować jego użytkowanie.

W proponowanych na rynku oczyszczalniach przydomowych producenci zalecają opróżnianie zbiornika gnilnego raz na dwa do pięciu lat.

Drenaż rozsączający
Obsługa układu drenażowego ogranicza się do następujących czynności:

• Sprawdzanie drożności ciągów wentylacyjnych, tzn. czy kominki wentylacyjne na końcu drenażu nie uległy zapchaniu np. liśćmi.
• Odmulanie ciągów drenażu poprzez przepłukanie ich wodą pod ciśnieniem (np. od końca do studzienki rozdzielczej). Płukanie zaleca się wykonywać raz na rok.

Dla bezpieczeństwa układu rozsączającego ważne jest, aby nie rosły nad nim rośliny o długich korzeniach, które mogłyby wrastać w otwory rur perforowanych. Najlepszą metodą na zagospodarowanie tej powierzchni jest urządzenie trawnika. Należy także pamiętać o tym, aby na terenie zajętym przez drenaż nie używać pojazdów.

Oczyszczalnie zasilane energią elektryczną
Energię elektryczną wykorzystują przeważnie oczyszczalnie z biologicznymi procesami rozkładu zanieczyszczeń, gdzie niezbędne jest dostarczenie tlenu. Podstawowym błędem eksploatacyjnym przy takich urządzeniach jest celowe (dla oszczędności) wyłączanie energii elektrycznej zasilającej układ oczyszczalni. Praktyka ta jest niewskazana, gdyż brak zasilania powoduje zamieranie osadu czynnego i niewłaściwą pracę oczyszczalni.

Grzegorz Masiota
KPODR Minikowo,
Oddział w Przysieku