Projekt AQUAGRI-KNOW w KPODR w Minikowie
8 grudnia bieżącego roku w Centrum Transferu Wiedzy i Innowacji w Kujawsko-Pomorskim Ośrodku Doradztwa Rolniczego w Minikowie odbyło się pierwsze spotkanie warsztatowe dotyczące regionalnego społecznego dialogu nt. zarządzania wodą w rolnictwie, organizowane w ramach projektu AQUAGRI-KNOW „Wzmocnienie kompetencji rolników w zakresie wiedzy dotyczącej rozwiązań efektywnego i cyrkularnego gospodarowania wodą w gospodarstwie”. Program jest finansowany z Horyzont Europa (Horizon Europe).
Uczestników przywitał dr Ryszard Kamiński dyrektor KPODR w Minikowie, Jarosław Jurzysta, dyrektor Wydziału Rolnictwa i Środowiska Kujawsko-Pomorskiego Urzędu Wojewódzkiego w Bydgoszczy oraz dr hab. Jerzy Kozyra IUiNG PIB w Puławach. Spotkanie prowadzili dr hab. Jerzy Kozyra oraz dr hab. inż. Rafał Wawer, prof. IUiNG PIB w Puławach. Zajęcia warsztatowe prowadzone były w czterech podgrupach składających się z doradców, instytucji powiązanych z wodą, rolników oraz pracowników administracji. Zajęcia prowadzili pracownicy , dr Katarzyna Żyłowska, dr Anna Nieróbca, mgr Zuzanna Olczyk, mgr Kamil Siwiński.
Celem projektu AQUAGRI-KNOW jest dostarczenie wiedzy rolnikom, aby skutecznie przeciwdziałali niedoborom wody, zwiększali efektywność wykorzystania zasobów wody oraz wzmacniali zrównoważenie rolnictwa. Projekt ma również na celu wsparcie działań grup operacyjnych EIP-AGRI, których działalność związana jest z gospodarowaniem wodą.
W Polsce zidentyfikowano 5 projektów Grup operacyjnych w dotyczących wody
- Woda dla Kujaw; Innowacyjny system monitoringu agrometeorologicznego i planowania nawadniania,
- Nova Trawa; Nowa odmiany życicy z endofitami,
- Optymalizacja nawożenia i nawadniania z danymi satelitarnymi
- Innowacyjna uprawa warzyw w zamkniętym obiegu wody,
- Innowacyjna siewnikowa technologia obsiewu łąk.
Projekty dotyczące wody w poszczególnych krajach.
Uczestnicy projektu zajmują się problemami niedoboru wody oraz kwestiami jakości wody, koncentrując się na czterech strategiach zapewniających cyrkularny łańcuch wartości korzystania z wody:
S1 – Korzystanie z wody (Water Use)
S2 – Uprawy odporne na suszę (Water Smart Crops)
S3 – Zwiększenie retencyjności gleb (Water-Soil Interface)
S4 – Ponowne wykorzystanie wody (Water Reuse)
W czasie prezentacji przedstawiono 12 przykładów działań Planu zarządzania ryzykiem suszy:
1. Zwiększanie infiltracji wód powierzchniowych do wód podziemnych (zbiorniki infiltracyjne, zastawki na rowach melioracyjnych spowalniające odpływ, spowalnianie spływu powierzchniowego z gruntów rolnych.
2. Większe przechwytywanie wody poprzez zieloną, niebieską i szarą infrastrukturę
- zielona infrastruktura – rozwiązania oparte na przyrodzie (np. próchnica w glebie, zalesienia, pasy roślinne, miedze śródpolne, mokradła i torfowiska)
- niebieska infrastruktura – zbiorniki wodne, stawy, kanały, systemy retencji powierzchniowej,
- szara infrastruktura – techniczne systemy retencji (zbiorniki techniczne, przechwytywanie wody z infrastruktury – dachy budynków).
3. Zarządzanie jeziorami i obszarami podmokłymi – ochrona przed zanieczyszczeniami, retencjonowanie wody.
4. Powtórne wykorzystanie wody – odsalanie i recykling.
5. Poprawa efektywności nawodnień – nowoczesne systemy irygacyjne.
6. Kontrola erozji i ograniczanie degradacji środowiska.
7. Zmiana systemów uprawy i chowu zwierząt – praktyki bardziej odporne na suszę.
8. Systemy monitoringu i wczesnego ostrzegania.
9. Mikro-ubezpieczenia dla małych gospodarstw.
10. Wspólnotowe zarządzanie zasobami wodnymi.
11. Opłaty za użytkowanie wody – mechanizmy ekonomiczne.
12. Ograniczenie użytkowania obszarów o wysokim ryzyku susz
Podsumowania wypracowanych warsztatów w poszczególnych dokonali eksperci z IUiNG PIB w Puławach. Zapowiedzieli, że pełne posumowanie zostanie przekazane do wiadomości uczestników szkolenia po ich opracowaniu i zredagowaniu. Spotkanie zakończył dr hab. Jerzy Kozyra IUiNG PIB w Puławach informując o kontynuacji projektu w kolejnych latach.
Małgorzata Kołacz, KPODR w Minikowie
Zdjęcie nr 1 Prowadzenie zajęć warsztatatowych dr Ryszard Kamiński dyrektor KPODR w Minikowie, Jarosław Jurzysta, dyrektor Wydziału Rolnictwa i Środowiska Kujawsko-Pomorskiego Urzędu Wojewódzkiego w Bydgoszczy oraz Jerzy Kozyra IUiNG PIB w Puławach
Zdjęcie nr 2. Uczestnicy warsztatów AQUAGRI-KNOW
Zdjęcie nr 3. Grupa warsztatowa S1 – Korzystanie z wody
Zdjęcie nr 4. Grupa warsztatowa S2 – Uprawy odporne na suszę
Zdjęcie nr 5. Grupa warsztatowa S3 – Zwiększenie retencyjności gleb
Zdjęcie nr 6. Grupa warsztatowa S4 – Ponowne wykorzystanie wody
Zdjęcie nr 7. Grupy warsztatowe w trakcie zajęć
Zdjęcie nr 8. Posumowanie pracy warsztatowej w poszczególnych grupach dr hab. Jerzy Kozyra, mgr Zuzanna Olczyk IUiNG PIB w Puławach